Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümü

İzmir Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon (FTR) Kliniği

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon (FTR); doğuştan gelen veya sonradan (kaza, travma, hastalık, yaşlılık) ortaya çıkan fonksiyon kayıplarını gidermeyi, ağrıyı dindirmeyi ve bireyin yaşam kalitesini maksimum seviyeye çıkarmayı hedefleyen tıbbi uzmanlık dalıdır.

Kliniğimizde benimsediğimiz "Hastalık yoktur, hasta vardır" ilkesiyle; her bireyin kas-iskelet yapısı, yaşam tarzı ve beklentileri analiz edilerek "kişiye özel" rehabilitasyon programları hazırlanır. Amacımız hastayı sadece tedavi etmek değil, sosyal ve mesleki hayata tam bağımsız olarak geri kazandırmaktır.

Fizik Tedavinin Temel Amaçları

Rehabilitasyon süreci, hastanın fizyolojik ve anatomik sınırları dahilinde en yüksek potansiyele ulaşmasını hedefler:

• Ağrı Yönetimi: Akut ve kronik ağrıların azaltılması veya tamamen giderilmesi.
• Hareket Özgürlüğü: Eklem hareket açıklığının artırılması ve kasların güçlendirilmesi.
• Duruş (Postür) Düzeltme: Omurga sağlığının korunması ve bozuklukların giderilmesi.
• İlaçsız Tedavi: Ağrı kesici ilaçlara olan bağımlılığın azaltılması.

Klinik Uzmanlık Alanlarımız ve Tedaviler

1. Ortopedik Rehabilitasyon

Kas ve iskelet sistemini etkileyen cerrahi işlemler veya yaralanmalar sonrası uygulanır.

• Protez Rehabilitasyonu: Diz, kalça ve omuz protezi ameliyatları sonrası hastanın yeniden yürümesi ve eklemini kullanması sağlanır.
• Sporcu Sağlığı: Menisküs, ön çapraz bağ (ÖÇB) ve kas yırtılmaları sonrası sahaya dönüş çalışmaları.
• Kırık Sonrası Fizyoterapi: Alçı veya ameliyat sonrası oluşan eklem sertliklerinin giderilmesi.
• Omurga Sağlığı: Skolyoz (Omurga eğriliği) ve Kifoz (Kamburluk) tedavileri.

2. Nörolojik Rehabilitasyon

Sinir sistemi hasarlarına bağlı fonksiyon kayıplarının (felç vb.) iyileştirilmesidir. "Nöroplastisite" (beynin kendini yenilemesi) ilkesine dayanır.

• İnme (Felç) Rehabilitasyonu: Vücudun bir tarafında gelişen güç kaybının tedavisi.
• Omurilik Yaralanmaları: Kaza sonrası gelişen his ve hareket kayıpları.
• Parkinson ve MS (Multipl Skleroz): Hastalığın ilerleyişini yavaşlatma ve günlük yaşam aktivitelerini koruma.
• Yüz Felci (Fasial Paralizi): Mimik kaslarının yeniden çalıştırılması.

3. Beyin ve Sinir Cerrahisi Sonrası Rehabilitasyon

Bel ve boyun fıtığı ameliyatlarından sonra iyileşmeyi hızlandırmak veya ameliyat gerektirmeyen fıtıklarda ağrıyı gidermek için uygulanır. Bel ve boyun düzleşmesi gibi mekanik sorunlar manuel terapi ve egzersizle tedavi edilir.

4. Pulmoner (Solunum) Rehabilitasyon

KOAH, Astım veya akciğer ameliyatları sonrası nefes darlığını azaltmak için uygulanır.

• Solunum egzersizleri ve doğru nefes alma teknikleri.
• Bronşlardaki sekresyonun (balgam) temizlenmesi teknikleri.

5. Romatizmal Hastalıklar Rehabilitasyonu

Ankilozan Spondilit, Romatoid Artrit ve Fibromiyalji (yumuşak doku romatizması) gibi kronik ağrılı hastalıklarda yaşam kalitesini artırıcı tedaviler.

Uygulanan Tedavi Yöntemleri ve Teknolojiler

Kliniğimizde geleneksel fizik tedavi ajanlarının yanı sıra modern yöntemler de kullanılır:

• Manuel Terapi: Elle yapılan mobilizasyon ve manipülasyon teknikleri.
• Elektroterapi: TENS, Ultrason, Lazer ve Kompeks cihazları ile ağrı tedavisi.
• Kuru İğneleme (Dry Needling): Kas spazmları ve tetik noktalar (kulunç) için.
• Kinesio Taping (Bantlama): Kas ve eklem desteği sağlamak için.
• ESWT (Şok Dalga Tedavisi): Topuk dikeni ve tenisçi dirseği tedavisinde.

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanına Ne Zaman Başvurulmalıdır?

Kas, iskelet ve sinir sistemini etkileyen rahatsızlıklar zamanla hareket kabiliyetini ve yaşam kalitesini kısıtlayabilir. Bu belirtiler uzun süredir devam ediyorsa veya günlük aktiviteleri zorlaştırıyorsa bir uzmana danışılması önerilir. En sık karşılaşılan başvuru nedenleri şunlardır:

• Birkaç haftadan uzun süren boyun, sırt, bel veya eklem ağrıları
• Eklemlerde sabah tutukluğu, hareket ettirmede zorluk ya da şişlik hissi
• Kollarda, bacaklarda, el veya ayaklarda uyuşma, karıncalanma ve güç kaybı
• Denge sorunları, yürümede aksama veya sık düşme eğilimi
• Masa başı çalışma ya da hareketsizliğe bağlı gelişen duruş bozuklukları ve kas spazmları
• Ortopedik operasyonlar veya alçı uygulamaları sonrasında devam eden hareket kısıtlılığı

Bazı belirtiler ise acil tıbbi değerlendirme gerektirir. Şiddetli bel veya boyun ağrısına eşlik eden ani idrar ya da gaita kaçırma, bacaklarda veya kollarda hızla ilerleyen felç hissi ve belirgin kuvvet kaybı acil tablolara işaret edebilir. Bu tür durumlarda zaman kaybetmeden 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalı veya en yakın acil servise gidilmelidir.

İlk Muayene ve Fonksiyonel Değerlendirme Süreci

Fizik tedavi ve rehabilitasyon polikliniğindeki ilk değerlendirme, hastanın genel durumunu ve şikayetlerinin kaynağını kapsamlı şekilde anlamayı amaçlar. İlk görüşmede şu aşamalar izlenir:

• Tıbbi Öykü: Şikayetlerin ne zaman başladığı, şiddeti, ağrıyı artıran veya azaltan faktörler ile geçmişteki hastalıklar ve ameliyatlar ayrıntılı olarak dinlenir.
• Fiziksel ve Nörolojik Muayene: Eklem hareket açıklığı, kas gücü, esneklik, omurga dizilimi, refleksler ve duyu durumu muayene edilir. Gerekli görüldüğünde duruş ve yürüme analizi yapılır.
• Tetkiklerin İncelenmesi: Tanıyı netleştirmek amacıyla gerekirse radyolojik görüntülemeler veya laboratuvar analizleri talep edilir ya da önceden yapılmış incelemeler değerlendirilir.
• Tedavi Planı: Muayene bulguları doğrultusunda hastanın yaşına, mesleğine ve fiziksel kapasitesine uygun tedavi hedefleri belirlenerek kişiye özel bir program hazırlanır.

Bu süreçte sunulan bilgiler genel çerçeveyi yansıtmakta olup hekim muayenesi ve teşhisi yerine geçmez.

Randevuya Gelirken Hazırlık ve Pratik Öneriler

Değerlendirme ve tedavi sürecinin verimli ilerleyebilmesi için randevu öncesinde bazı hazırlıkların yapılması faydalıdır:

• Daha önce çekilmiş olan röntgen, manyetik rezonans (MR), tomografi veya ultrason filmleri ile bunların yazılı raporlarını yanınızda bulundurunuz.
• Geçirilmiş ameliyatlara dair epikriz belgelerini ve varsa önceki fizik tedavi raporlarını getiriniz.
• Düzenli olarak kullandığınız reçeteli veya reçetesiz ilaçların listesini hazırlayınız.
• Muayenenin ve uygulanabilecek hareket testlerinin rahat yapılabilmesi için eşofman, şort ve tişört gibi esnek, rahat giysiler ile destekleyici spor ayakkabılar tercih ediniz.
• Seans veya muayene öncesinde aşırı ağır öğünler tüketmemeye özen gösteriniz.

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hizmeti Verilen Tesislerimiz

• Bazekol Çiğli Hastanesi – Ataşehir Mahallesi 8019/16 Sokak No:4, Çiğli / İzmir

Randevu için 444 22 93 numaralı çağrı merkezimizi arayabilir veya online randevu sayfamızı kullanabilirsiniz.

Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümünde Uygulanan Tedavi ve İşlemler

Bölümümüzde ele alınan başlıca tedavi ve işlemlerle ilgili ayrıntılı bilgiye aşağıdaki sayfalardan ulaşabilirsiniz:

• Geriatrik Rehabilitasyon
• Nörolojik Rehabilitasyon
• Ortopedik Rehabilitasyon
• Pediatrik Rehabilitasyon
• Pulmoner Rehabilitasyon
• Sporcu Rehabilitasyonu

Sıkça Sorulan Sorular

Fizik tedavi ağrılı bir işlem midir?

Genellikle hayır. Amaç ağrıyı azaltmaktır. Ancak donuk omuz açma veya ameliyat sonrası eklem sertliği tedavilerinde, esnetme hareketleri sırasında hafif ve geçici bir rahatsızlık hissedilebilir.

Seanslar ne kadar sürer?

Bir fizik tedavi seansı ortalama 45 dakika ile 1 saat arasında sürer. Toplam seans sayısı hastanın tanısına göre 10-15 seans veya nörolojik vakalarda daha uzun olabilir.

Bel fıtığında fizik tedavi kesin çözüm müdür?

Bel fıtığı hastalarının %90'ı cerrahiye gerek kalmadan fizik tedavi, ilaç ve istirahat ile iyileşir. Fizik tedavi fıtığın yarattığı baskıyı azaltır, kasları güçlendirerek omurgaya binen yükü hafifletir.

Evde yapmam gereken egzersizler var mı?

Evet. Fizik tedavinin başarısı %50 klinikte yapılan işlemlere, %50 hastanın evde düzenli yapacağı egzersizlere bağlıdır. Fizyoterapistiniz size özel bir ev programı verecektir.

Bilimsel Referanslar ve Kaynakça

Bu içeriğin hazırlanmasında aşağıdaki uluslararası ve ulusal tıbbi kaynaklardan faydalanılmıştır:

• TFTR (Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Derneği)
• ISPRM (International Society of Physical and Rehabilitation Medicine)